لیست کتاب های عرفان اسلامی

بیشتر صوفیان عشق الاهی را به مثابه یکی از مقامات مهم شان یا مهم ترین مقام تلقی می کنند. با وجود این، نظریات تمام عیاری درباره عشق قدسی در دوره های اولیه عرفان اسلامی ابداع شده است و در تصوف از سده چهارم است که نظریاتی درباره عشق الاهی پدیدار می شود. در کتاب حاضر دیدگاه های دو محقق اسلامی، غزالی و دباغ که صاحب نظریات کاملی در باب عشق الاهی بوده اند، بررسی و تحلیل می شود. نویسنده نخست خاستگاه این نظریات را در آراء فلاسفه یونان باستان از جمله افلاطون و ارسطو بررسی نموده و سپس آن را در منابع یهودی و مسیحی دنبال می کند. در ادامه به پیگیری بحث در حوزه قرآن، حدیث، فلسفه کلام و عرفان اسلامی می پردازد. وی در فصل دوم نظریات غزالی را درباره عشق الهی در کتاب المحبه شرح می دهد و در فصل آخر نظریه دباغ درباره عشق الهی را به تفصیل بیان می دارد. برخی از عنوان های مطالب کتاب بدین قرار است: تعریف، مبادی و اسباب عشق؛ روش عشق ورزی به خداوند؛ علایم عشق؛ عشق خدا به انسان؛ جنبه بشری در عشق به خداوند؛ جنبه افاضه در عشق به خداوند؛ کمال، جمال و لذت؛ طبقه بندی عشق؛ انواع عاشقان؛ مقامات و احوال عشاق؛ روابط میان احوال و...

این کتاب مجموعه مقالات، مصاحبه‌ها و سخنرانی‌های دکتر موسی نجفی با موضوع شناخت تاریخی تحلیلی نهضت‌های اسلامی معاصر ایران است.نویسنده در این کتاب با تقسیم بندی نهضت بیداری اسلامی در ایران به دوران قبل و بعد از مشروطه، سعی در ارائه شاخص فکری و تاریخی داشته است. در رهگذر ارائه این معیار تاریخی وی معتقد است: «به خاطر سیطره «مکتب تبریز» در تاریخ‌ نگاری امثال کسروی و تاریخ نگاران سکولار مانند آدمیت، ملک‌زاده و یحیی دولت آبادی، این نیاز حس شد که اسناد واقعی تری نسبت به گزارشات آن‌ها مطرح شود، تا زوایای جدیدی از مشروطه کشف شود. بنابراین سه عامل کنار رفتن تعصبات قومی، ضعیف شدن جریان سکولار در مشروطه و شک کردن به نوشته‌های آنان و سوم رجعت به «متن اسناد» در مقابل «گزارشات تاریخی» باعث شده است زوایایی از تاریخ مشروطه به دست آید که غیر از وجوه «اسمی»‌ای است که تا به حال نوشته شده است.» نویسنده هدف از شناخت تاریخی تحلیلی نهضت‌های اسلامی معاصر ایران و در صدر آن‌ها نهضت مشروطه را چنین عنوان می‌کند: «در واقع باید بررسی کرد که چرا نهضتی که باید دردهای مردم را دوا می‌کرد و معضل جامعه ایران را رفع می‌نمود، خودش به خاطر انحراف به بد‌ترین درد تبدیل شد؟… برای نظام نوپای اسلامی این مطلب چشم انداز بسیار مهمی است که چگونه نهضتی که با شور و حرارت مردمی و انگیزه‌های دینی شروع شد، نگذاشتند به اهداف خود برسد؟ شناخت ریشه‌ها و علل منحرف کننده مشروطه، می‌تواند هشدارهای خوبی در مورد حوادث و فتنه‌های اخیر و جریان‌های سی سال گذشته به ما بدهد؛ یعنی مشروطه‌شناسی باید منجر به انقلاب‌شناسی شود.

نویسنده در این کتاب به بررسی پیوند عرفان و علم فیزیک جدید پرداخته و از این رهگذر منظره ای جدید از عالم و ساختار زیرین از دنیای مادی را به تصویر کشیده است. از این رو در گام نخست از کتاب تغییر جهان بینی از منظر«ناظر شریک» بررسی شده است. در این بررسی از نظر فیزیک جدید، آگاهی حاوی یک «ساختار ساز واقعیت» است. یعنی نوعی ساز وکار فیزیولوژی عصبی که از لحاظ روحی و روانی بر خود واقعیت تاثیر می گذارد. سپس مدل های ماده و فضایی که فیزیک جدید ارایه داده، تشریح شده است. آن گاه دیدگاه های فیزیک جدید درباره زمان مطرح و به دنبال آن از «مخروط نور» سخن به میان آمده است. در ادامه به ماهیت زمان در فیزیک جدید پرداخته شده و پس از آن همانندی های عرفان باستانی هند، یعنی «تانترا» با فیزیک جدید ترسیم گردیده است. در پایان، سخنان عارفان درباره مکانیزم «ساختار ساز واقعیت» و چگونگی رسیدن به آن از طریق هشیاری آگاهانه تبیین شده است. همچنین در پایان کتاب کیهان شناسی ای که نتیجه پیوند عرفان و فیزیک جدید می باشد به تفصیل توضیح داده شده است.

کتاب حاضر، تحقیقی در باب کیمیای «جابر بن حیان» است. نگارنده در کتاب، مبانی حکمی، عرفانی و شیعی این کیمیا، نظیر امام شناسی، شان الوهی کیمیا و آخرت شناسی کیمیایی را معرفی می نماید. نکته جالب توجه آن است که وی این کار را دقیقا با محوریت آثار کاملا کیمیایی جابر انجام می دهد و در عین حال از دیگر آثار فلسفی و دینی او نیز بهره می گیرد. نگارنده معتقد است که در درون ادبیات کیمیایی عرب (و فارس زبان) آثار جابر همیشه، به دلیل وسعت دامنه و همچنین اهداف و بلندپروازی های علمی یک اوج کمال مطلق را حفظ کرده است. وی می گوید: کیمیاگران عرب زبان عملا از فرهنگ باستان یونان سه عنصر متمایز را دریافت کرده بودند: مجموعه هایی درباره عملیات ها، دستورالعمل ها و فرآیندهای دقیق در زمینه فلزکاری و داروسازی، یک رویکرد عرفانی به پدیده های طبیعی با گرایش «هرمسی»، و تاملات عرفانی از نوع تاملات «زوسیموس» و مفاهیم فیزیک ارسطویی و طب جالینوسی که آنان به ویژه از طریق مجموعه جابری موفق به ایجاد ترکیبی شدند که این رویکردها و اطلاعات مختلف را گرد هم می آورد و به آنها همگنی و تفسیری کلی می بخشد. وی معتقد است: اندیشه جابر به ویژه حول محور اصل هماهنگی کلی پدیده های طبیعی، که قابل اندازه گیری و محاسبه است، سامان می یابد و مکتب جابر بر پایه این ایده اساسی، شواهد فلسفی و علمی مناسبی را برای انتقال پیام خویش برگزید.

صحیح
شماره اشتباه
دسته بندی